Giáo sư ĐH Oxford Sir Andrew Wiles vừa được trao tặng giải thưởng Abel danh giá nhờ “những minh chứng tuyệt vời của ông” trong Định lý cuối cùng của Fermat (Fermat’s Last Theorem).

Giáo sư Sir Andrew Wiles

Giáo sư Wiles đã dành cả cuộc đời mình để nghiên cứu định lý có tuổi đời 3 thế kỷ này. Được biết đó chính là “niềm đam mê từ khi còn nhỏ” của ông sau khi ông đọc cuốn “The Last Problem” của ET Bell.

Những minh chứng mà giáo sư Wiles đưa ra được xuất bản lần đầu tiên vào năm 1994 khi ông đang làm việc ở ĐH Princeton, New Jersey. Ông sẽ nhận giải thưởng Abel tại lễ trao giải ở Oslo (Na Uy) vào tháng 5 tới sau 22 năm công bố công trình nghiên cứu của mình.

Định lý Fermat được lập nên vào năm 1637 bởi nhà toán học người Pháp Pierre de Fermant. Định lý này nói rằng: Không tồn tại các nghiệm nguyên (khác 0) x, y, và z thoả mãn xn + yn = zn , trong đó n là một số nguyên lớn hơn 2.

Công trình của giáo sư Wiles không chỉ là một giải pháp về mặt lý thuyết, mà những phát hiện của ông định hình nên toàn bộ phương pháp tiếp cận lĩnh vực này và được đề trình dưới dạng văn bản dài 200 trang.

Giải thưởng Abel được trao bởi Học viện Khoa học và Văn chương Na Uy. Đây là giải thưởng được đánh giá là danh giá nhất trong lĩnh vực toán học. Người nhận giải sẽ được nhận số tiền thưởng 700.000 USD.

Khi được hỏi ông cảm thấy thế nào khi giải quyết được một bài toán đã làm bối rối các nhà toán học trong nhiều thế kỷ, ông nói: “Rất ly kỳ. Đó là trải nghiệm mà chúng tôi đã sống vì nó. Đột nhiên bạn nhìn thấy mọi thứ rõ ràng mà trước kia rất mơ hồ và gây bực bội quá lâu”.

Cơ quan trao giải Abel đã dùng nhiều mỹ từ để ca ngợi những đóng góp của giáo sư Wiles: “Những minh chứng của Wiles không chỉ là đỉnh cao trong sự nghiệp của ông – và là một khoảnh khắc mang tính kỷ nguyên đối với các nhà toán học, mà còn là kết quả của một hành trình cá nhân ấn tượng bắt đầu từ 3 thập kỷ trước”.

Đây không phải là lần đầu tiên Wiles được công nhận nhờ những đóng góp của ông trong lĩnh vực toán học. Ông từng được phong tước hiệp sĩ vào năm 2000, và từng giành giải thưởng toán học của Học viện quốc gia Mỹ, giải Wolf và Huy chương Hoàng gia của Hiệp hội Hoàng gia.

Giải thưởng Abel được lấy tên theo tên nhà toán học người Na Uy Henrik Abel, sáng lập vào năm 2001 và trao giải thưởng đầu tiên một năm sau đó.

Những người từng giành giải Abel trước đó gồm có nhà kinh tế học John F Nash Jr – nhân vật chính trong bộ phim “A Beautiful Mind” và Sir Michael Atiyah – người có công đóng góp cho Định lý Atiyah-Singer./.